Jeż Wojewódzki

Nowy Rok otwiera ciekawy tekst Kuby Wojewódzkiego o celebrytozie i polemika Doroty Zawadzkiej. Sytuacja o tyle interesująca, że oboje są osobowościami mediów, które stworzyła telewizja dając możliwości, szanse na wykorzystanie niewątpliwego talentu każdego z nich.

20140102-000443.jpg
Dla ułatwienia zrozumienia punktu wyjścia trzeba wyjaśnić kilka spraw:

  • „osobowość medialna” jest swoistym produktem – w tym pozytywnym tego słowa znaczeniu. To one tworzą program, przyciągają widza i oglądalność, dzięki czemu stacje tv, radiowe, prasa czy internet generują dochody. Odpowiednikiem produktu jestem sam – w internecie kreując swoją przestrzeń i wizerunek. Każda marka osobista to produkt,
  • osobowości medialne mogą być naturalne lub sztuczne. Sztuczny twór, nazywany przeze mnie „avatarem” jest jak aktor, grający swoją rolę. Po prostu osoby sprawiające przemiłe wrażenie na wizji, mogą w rzeczywistości być całkiem odmienne (uwaga: nie wiem czy dotyczy to Kuby Wojewódzkiego, w przeciwieństwie do Doroty Zawadzkiej, nie znam go osobiście),
  • „avatary” zapełniły wszelkiej maści media, kreując swój wizerunek na mądrych, głupich, lewych i prawych, czarnych czy białych – nieważne, byle wyrazistych. Media wyrazistych kochają, bez względu na to co mają do powiedzenia.

Wizerunek Doroty Zawadzkiej jako Superniani nie ulegał zmianie, poza paroma hejterskimi zagrywkami wobec niej. Jednak dopiero facebookowa aktywność spotkała się z reakcją tabloidów szczególnie w kontekście sztucznie nakręconej afery z Edytą Górniak. Piszę „sztucznie” ponieważ jedno łagodne, krytyczne zdanie poruszyło lawinę, w której Kuba Wojewódzki również uczestniczył. On zresztą sam, jak każda osoba publiczna w sieci – doświadczył hejtu i niczym nie ograniczonej krytyki. „Hejt na Zawadzką” nie dotyczył postaci Superniani, ale jej osobiście. Dorota Zawadzka nie jest bowiem „avatarem” – jest od lat zawodowo związana z dziećmi i jej wizerunek zawodowy nie zmienia się. Kiedy jeden z tygodników zafundował jej żenującą okładkę i nie mniej żenujący wywiad, przestałem go czytać. Ze świadomościa, że np. w USA zbankrutowałby na odszkodowaniach. Dlaczego? Bo tytuł nie dotyczył „avataru”, a profesjonalisty, który po takim oszczerstwie mógłby stracić zawodowy autorytet – a to kosztuje i to sporo.

Kuba Wojewódzki wydaje się być avatarem – podobnie jak wielu jego mniej lub bardziej udanych naśladowców. Show Kuby to po prostu swoisty teatr, w którym każdy gra swoją rolę przed widzem. Widzem przeświadczonym, że ogląda obraz rzeczywisty, a tymczasem to Medialny Teatr Telewizji. Kuba, jak opowiadał w wywiadzie w Polityce, jest kimś innym na wizji, a kimś innym w rzeczywistości. Osoby, które go znają, uważają że jest mądrym i inteligentnym facetem. Gdzie leży prawda? Casus „avatara” dotyczy mnóstwa osób ze środowisk medialnych czy showbizu. Oczywiście, polane to jest wszystko sosem hipokryzji. Cechy będące kiedyś typowe dla zawodu aktorskiego, stały się wyznacznikiem popularności i zaawansowania celebrytozy.

Tymczasem coraz więcej badań społecznych potwierdza wzrost zapotrzebowania na autentyczność. Odrzucamy fałsz w reklamie, coraz bardziej przesycani jesteśmy słowną agresją i mizdrzącymi się do siebie celebrytami. Mam nadzieję, że stan ten doprowadzi do swoistego społecznego odrodzenia, gdzie medialna papka i ewidentna manipulacja widzem będzie demaskowana. Bohaterowie transmedialnych opowieści mogą być wyraziści, ale powinni być prawdziwi. Jeśli jakaś gwiazda nie prowadzi sama swojego fanpage albo konta na Twitterze tylko podszywająca się pod nią agencja social media naśladująca styl – niech czym prędzej tego zaniecha.

Dlaczego zestawiłem akurat Dorotę Zawadzką i Kubę Wojewódzkiego? Z kilku powodów. Po pierwsze, naturalność związana jest z wiarygodnością. Opisywałem ten proces dawno temu w notce [ Pudelkowa Rewolucja ].

„Avatar” jako forma medialnej kreacji jest zawsze sztuczna. Dlatego np. wielu fanów jest zawiedzionych, poznając jakiegoś celebrytę „w realu”. Kim jest Kuba Wojewódzki w Polityce? W TVN? Natemat.pl? Zróżnicowanym avatarem – bohaterem transmedialnej opowieści czy sobą samym? W przypadku Doroty Zawadzkiej wiem, że w każdej postaci – to ona, a nie jej jakaś kolejna medialna wersja. Po drugie, hejt tak pospolity w tabloidach, koncentruje się na człowieku, a nie na kreowanej przez niego postaci. Doświadczył tego solidnie Maciej Stuhr w przypadku „Pokłosia”. O krytyce „avatara” można dyskutować swobodnie, ale granice podłości są przekraczane zawsze, gdy koncentruje to się personalnie. Po trzecie, ludzka gawiedź, w swej masie – dziś często anonimowej, nie odróżnia avatarów od prawdziwych, ludzkich osobowości. Na dodatek dopiero zaczynają się kształtować wartości i etyka internetowa w kontekście np. społeczności. Będzie to w kolejnym pokoleniu miało wyjątkowy wymiar norm zachowań sieciowych. Każde, nawet najbardziej dzikie i zróżnicowane społeczeństwa zawsze musiały wypracować zasady funkcjonowania. Inaczej ginęły. Po czwarte, według „Polityki” hejt sprzyja popularności, a nie obciachowi. I to chyba najsmutniejsza wiadomość. Wprawdzie sława z tego wynikająca jest krótka, ale niektórym to wystarcza by zabłysnąć i używać jako narzędzie nachalnego lansu.

I jeszcze jedno – kiedy Kuba Wojewódzki zaprosił do programu Edytę Górniak, zapomniał że warto zaprosić również drugą stronę. Ciekawe dlaczego tego nie zrobił? Zapowiedź konfrontacji obu pań byłoby świetną receptą na oglądalność. Być może powody tkwiły gdzieś indziej.

Operowanie avatarami i umiejętność ich odróżniania to cenna umiejętność prawdziwego odczytywania mediów. Dziś tym cenniejsza, że nadawcą staje się każdy z nas.

Reklamy

Jedna uwaga do wpisu “Jeż Wojewódzki

  1. Chris

    Niezależnie od prawdziwości postaw, oboje wypełniają znacznie więcej przestrzeni, niż wynika to z ich kompetencji, czy to prawdziwych czy przypisanych kreacji.
    Oby w 2014 i kolejnych latach, mniej było takich postaci.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s